Bliznowacenie skóry to proces, w którym organizm naprawia uszkodzoną skórę poprzez wytwarzanie nowej tkanki łącznej, zawierającej przede wszystkim kolagen. Stanowi naturalną część gojenia, ale jeśli uszkodzenie sięga głębiej, do skóry właściwej, powstała tkanka może różnić się od zdrowej skóry i pozostawia wówczas bliznę.

Bliznowacenie skóry – na czym polega?
Mianem bliznowacenia skóry można określać fizjologiczne tworzenie się blizn w procesie gojenia ran i uszkodzeń skórnych. Poza wczesnym etapem życia płodowego skóra goi się zawsze z wytworzeniem blizny. Gojenie obejmuje złożone procesy zachodzące w ranie, które prowadzą do jej zamknięcia i wytworzenia blizny. Prawidłowy proces gojenia się przebiega w kilku etapach:
- I etap – miejscowa reakcja zapalna, podczas której dochodzi do przekrwienia wokół uszkodzonych tkanek, zwiększenia przepuszczalności naczyń włosowatych, napływu neutrofilów, limfocytów i monocytów;
- II etap – ograniczanie odczynu zapalnego i oczyszczanie rany, co wiąże się z napływem makrofagów między 4. a 7. dniem;
- III etap – właściwa faza gojenia, w trakcie której fibroblasty wytwarzają kolagen i dochodzi do powstania blizny;
- IV etap – faza przebudowy blizny, mająca swój początek w okolicach 3 tygodnia po zagojeniu rany.
Ostateczny kształt blizna uzyskuje po około 12 miesiącach. W tym okresie blednie, staje się płaska i bardziej wytrzymała na czynniki mechaniczne. Cały ten proces można nazwać fizjologicznym bliznowaceniem, choć należy mieć na uwadze, że bliznowacenie może mieć również charakter patologiczny.
Zobacz również: Jak przyspieszyć gojenie się ran?
Blizna a keloid
W trakcie patologicznego procesu bliznowacenia mogą powstać tzw. keloidy bądź blizny przerośnięte. Blizną nazywa się tkankę łączną włóknistą, która zastępuje ubytki skóry właściwej. Blizna charakteryzuje się ścieńczeniem naskórka, zmniejszeniem sprężystości, brakiem przydatków oraz wygładzeniem linii skórno-naskórkowej. W niektórych sytuacjach w procesie gojenia uszkodzeń tkankowych dochodzi do powstawania grubych, przerośniętych i twardych blizn, nazywanych przerosłymi lub guzów naciekających skórę o charakterze bliznowców, nazywanych keloidami. Proces ich powstawania również można nazwać bliznowaceniem, ma ono jednak charakter patologiczny.
Keloid, nazywany bliznowcem, to łagodny nowotwór tkanki łącznej. Stanowi guzowaty twór o wzmożonej spoistości, gładkiej i lśniącej powierzchni, często z obecnością wypustek, które przechodzą zwykle poza pierwotny obszar uszkodzenia skóry. Z upływem czasu keloid twardnieje i blednie. Przyczyny powstawania keloidów wciąż nie zostały do końca wyjaśnione.
Bliznowacenie skóry – co na nie wpływa?
Na proces bliznowacenia wpływają następujące czynniki:
- głębokość i rozległość urazu – im głębiej uszkodzona jest skóra, tym większe prawdopodobieństwo powstania widocznej blizny;
- stan zapalny i infekcja rany – przedłużający się stan zapalny i zakażenie zwiększają ryzyko nieprawidłowego bliznowacenia;
- napięcie mechaniczne skóry – ciągnięcie, rozciąganie i ruch w obrębie gojącej się rany mogą sprzyjać powstawaniu blizny przerostowej lub keloidu. Jest to jeden z istotniejszych czynników;
- czynniki genetyczne – niektóre osoby mają znacznie większą predyspozycję do tworzenia keloidów. Szczególnie istotna jest historia keloidów w rodzinie i wcześniejsze występowanie takich blizn u danej osoby;
- wiek – blizny przerostowe częściej obserwuje się u osób młodszych;
- hormony i czynniki ogólnoustrojowe – mogą wpływać na aktywność fibroblastów i produkcję kolagenu, choć ich znaczenie jest bardziej złożone.
Aby wspierać prawidłowe bliznowacenie, warto właściwie pielęgnować i dezynfekować ranę, unikając jej ekspozycji na czynniki ryzyka powstawania keloidów. Warto również dbać o odpowiednią ilość i jakość snu, który wspiera prawidłowe funkcjonowanie układu odpornościowego, zbilansowaną dietę, suplementację i nawadnianie organizmu. Wsparciem będzie też rezygnacja z palenia papierosów i alkoholu.
Polecane produkty:
|
Kolagen naturalny - skóra i stawy
Kolagen od bioalgi to naturalny, najwyższej jakości hydrolizat kolagenu. Jest to najważniejsze białko, które wpływa na jakość skóry. Jego odpowiednia ilość zapobiega powstawaniu zmarszczek, cellulitu, rozstępów, ... Zobacz więcej... |
|
Kwas hialuronowy tabletki
Kwas hialuronowy znajduje się w skórze, dzięki czemu czyni ją gładką, elastyczną i bez zmarszczek. Z wiekiem jego ilość jednak maleje i należy dostarczać go do organizmu, aby uzupełnić powstające braki … Zobacz więcej... |
Bibliografia
- Jamrógiewicz M., Żebrowska M., Łukasiak J., Sznitowska M., Silikonowe preparaty do leczenia powierzchniowego blizn, Farm Pol, 2010, 66(6): 437-442.
- Roguś-Skorupska D., Bliznowce – epidemiologia, etiopatogeneza i leczenie, Nowa Medycyna 3/2002.
- Broniarczyk-Dyła G., Urysiak I., Wawrzycka-Kaflik A., Keloidy i blizny przerosłe, Post Dermatol Alergol 2006; XXIII, 5: 234–238.
















