Kwas bursztynowy

Kwas bursztynowy (inaczej: kwas amberowy) stanowi związek chemiczny naturalnie występujący m.in. w organizmach żywych. Jest pośrednim metabolitem w cyklu Krebsa, dlatego występuje również u ludzi, gdzie cykl ten jest ważnym elementem pozyskiwania energii. Znajduje zastosowanie w kosmetologii, medycynie i innych dziedzinach. W kosmetologii wykorzystuje się go przede wszystkim ze względu na właściwości wspierające kondycję skóry, dzięki czemu może stanowić składnik preparatów przeznaczonych do jej pielęgnacji.

Kwas bursztynowy – charakterystyka

Kwas bursztynowy to organiczny związek chemiczny o wzorze sumarycznym C₄H₆O₄. Stanowi on produkt pośredni w cyklu kwasów trikarboksylowych (TCA), jak również produkt końcowy w 3 szlakach biochemicznych:

• redukcyjnej gałęzi cyklu Krebsa;
• cyklu glioksylanowym;
• cyklu Krebsa z nieaktywnym enzymem dehydrogenazy bursztynianowej.

Ciekawostką jest, że liniowa struktura cząsteczki oraz jej nasycony charakter sprawiają, że omawiany związek zaliczono do grona 12 związków chemicznych o największym potencjale przemysłowym, wskazanych przez raport Amerykańskiego Departamentu ds. Energii (DOE).

Kwas bursztynowy w medycynie

Ze względu na swoje właściwości prozdrowotne, kwas bursztynowy jest wykorzystywany w przemyśle farmaceutycznym, m.in. w produkcji aminokwasów, witamin i leków przeciwnowotworowych. Omawiany związek ma spore znaczenie w metabolizmie komórkowym, ponieważ jest pośrednim metabolitem w mitochondriach i bierze udział w produkcji energii.

Dodatkowo uważa się, że może mieć spore znaczenie we współczesnej diagnostyce medycznej, ponieważ podwyższone stężenie bursztynianu może występować w niektórych zaburzeniach metabolicznych. Oznacza się go w ramach specjalistycznych badań metabolomicznych.

Kwas bursztynowy w kosmetologii

Kwas bursztynowy w kosmetologii jest głównie składnikiem preparatów pielęgnacyjnych, szczególnie przeznaczonych do pielęgnacji cery problematycznej. Może łagodzić podrażnienia skóry i lekkie stany zapalne, reguluje wydzielanie sebum, przeciwdziałając świeceniu się skóry i tworzeniu zaskórników, jak również wspiera ogólną regenerację skóry.

Wykazuje działanie rozświetlające i odświeżające, dlatego jest chętnie i często stosowany w preparatach mających poprawić wygląd zmęczonej, szarej skóry. Z kolei ze względu na delikatne działanie keratolityczne w odpowiednich formach wspiera łagodne złuszczanie naskórka.

Kwas bursztynowy w przemyśle

Kwas bursztynowy wykorzystywany jest również w innych dziedzinach przemysłu niż tylko medycyna i kosmetologia. Służy między innymi do produkcji innych związków chemicznych, m.in. estrów, soli i pochodnych kwasu bursztynowego. Wykorzystywany bywa również do produkcji polibursztynianu butylenu (PBS) oraz innych polimerów biodegradowalnych, które w dzisiejszych czasach cieszą się ogromną popularnością.

Częściowo może być stosowany jako regulator kwasowości i substancja pomocnicza w niektórych produktach spożywczych, zaś w produkcji rozpuszczalników i plastyfikatorów jego estry znajdują zastosowanie jako składniki o właściwościach plastyfikujących i rozpuszczających.

Czy kwas bursztynowy jest bezpieczny?

Kwas bursztynowy jest z reguły bezpieczny, choć (jak w przypadku wszystkich związków chemicznych, również tych naturalnych) zależy to od postaci, stężenia, sposobu zastosowania i dawki. W kosmetologii stosowany miejscowo w odpowiednio przygotowanych kosmetykach jest na ogół dobrze tolerowany. Przy wyższych stężeniach może jednak powodować pieczenie lub szczypanie, zaczerwienienie oraz przejściowe przesuszenie skóry. Warto przed użyciem wykonać próbę uczuleniową. W gastronomii kwas bursztynowy uznawany jest za bezpieczny, jest ogólnie dopuszczony do stosowania.

	Kolagen naturalny - skóra i stawy Kolagen od bioalgi to naturalny, najwyższej jakości hydrolizat kolagenu. Jest to najważniejsze białko, które wpływa na jakość skóry. Jego odpowiednia ilość zapobiega powstawaniu zmarszczek, cellulitu, rozstępów, ... Zobacz więcej...
	Kwas hialuronowy tabletki Kwas hialuronowy znajduje się w skórze, dzięki czemu czyni ją gładką, elastyczną i bez zmarszczek. Z wiekiem jego ilość jednak maleje i należy dostarczać go do organizmu, aby uzupełnić powstające braki … Zobacz więcej...

Bibliografia

1. https://projekty.ncn.gov.pl/opisy/435868-pl.pdf.
2. Nieumywakin I., Bursztyn na straży zdrowia, Wydawnictwo Vital, Białystok 2019.