Adenozyna

Adenozyna to organiczny związek chemiczny należący do grona nukleozydów. Składa się z adeniny (zasada azotowa tworząca między innymi sekwencje łańcuchów DNA i RNA) połączonej z pierwszym węglem pierścienia rybozy wiązaniem β-N9-glikozydowym. W kosmetykach jest wykorzystywana przede wszystkim jako składnik przeciwzmarszczkowy i regenerujący. Pełni też szereg istotnych funkcji biologicznych, nie tylko tych związanych z wyglądem. Adenozyna uczestniczy m.in. w regulacji procesów zachodzących w organizmie, wpływając na aktywność komórek poprzez receptory adenozynowe. W kosmetologii szczególnie interesujące jest jej działanie wspierające kondycję skóry, w tym poprawę jej wyglądu i redukcję widoczności zmarszczek.

Adenozyna – charakterystyka

Adenozyna to organiczny związek chemiczny o wzorze sumarycznym C₁₀H₁₃N₅O₄ oraz masie molowej 267,24 g/mol. Jest rybonukleozydem adeninowym zbudowanym z zasady purynowej, czyli adeniny (6-aminopuryny) i cukru rybozy. Istnieje kilka dróg powstawania adenozyny w organizmie człowieka. Po wyizolowaniu związek ten przyjmuje postać białego lub prawie białego krystalicznego proszku. Pełni w organizmie wiele istotnych funkcji.

Adenozyna – funkcje w organizmie człowieka

Adenozyna i jej analogi wpływają na aktywność ośrodkowego układu nerwowego, m.in. zmniejszając aktywność ruchową, wywołując działanie sedatywne i sprzyjając wystąpieniu snu. Działanie adenozyny na ośrodkowy układ nerwowy wiąże się z aktywacją receptorów adenozynowych. Metyloksantyny, będące antagonistami tych receptorów, mogą natomiast zwiększać aktywność ruchową. Adenozyna prawdopodobnie jest też zaangażowana w procesy odczuwania bólu. Może się to odbywać na drodze bezpośredniego hamowania doznań bólowych przez analogi adenozyny lub poprzez działanie endogennych substancji opioidowych. Udowodniono, że adenozyna:

• jest składnikiem ATP, ADP i AMP, czyli cząsteczek związanych z magazynowaniem i przekazywaniem energii;
• bierze udział w regulacji metabolizmu energetycznego komórek;
• działa jako cząsteczka sygnałowa poprzez receptory adenozynowe A1, A2A, A2B i A3;
• wpływa m.in. na układ nerwowy, układ sercowo-naczyniowy i reakcje zapalne.

Wykazano, że wyjątkowo istotna jest adenozyna powstająca w trakcie intensywnej aktywności komórkowej, jej stężenie wzrasta między innymi przy niedoborze energii i niedotlenieniu tkanek.

Adenozyna w kosmetykach

Adenozyna to naturalnie występujący nukleozyd, który w kosmetologii jest wykorzystywany przede wszystkim jako składnik przeciwzmarszczkowy i regenerujący. Udowodniono, że adenozyna w kosmetykach:

• zmniejsza widoczność zmarszczek i spowalnia powstawanie nowych;
• wspiera produkcję kolagenu i procesy regeneracyjne skóry, przez co jest ona bardziej jędrna i elastyczna;
• wykazuje działanie przeciwzapalne i łagodzące, może zmniejszać podrażnienia i zaczerwienienia;
• może wspierać nawilżenie i poprawę kondycji skóry;
• wspomaga procesy związane z regeneracją komórkową.

Adenozyna działa poprzez receptory adenozynowe zlokalizowane obficie w komórkach skóry. Tym samym może wpływać na procesy związane z regeneracją i produkcją składników macierzy zewnątrzkomórkowej, dlatego jest wykorzystywana w kosmetykach anti-aging.

Zobacz również: Kosmetyki przeciwstarzeniowe.

Adenozyna w medycynie

Adenozyna znajduje pewne zastosowanie nawet we współczesnej farmakologii. Bywa wykorzystywana jako lek w napadowym częstoskurczu nadkomorowym oraz częstoskurczu z wąskimi zespołami QRS przy zachowanej miarowości rytmu serca. Działa rozszerzająco na naczynia krwionośne. Ze względu na krótki okres półtrwania podaje się ją do żył kończyny górnej lub żył centralnych, zaś w przypadku dzieci natychmiast podaje się następnie 3-5 ml roztworu soli fizjologicznej celem przepłukania żył.

Z adenozyny pozyskuje się też analogi i inne pochodne, które następnie dodaje się do leków. Otrzymane związki wykazują działanie nie tylko przeciwarytmiczne, przeciwbólowe, przeciwcukrzycowe, przeciwzapalne czy przeciwnowotworowe, ale również wpływają na przebieg wielu chorób o podłożu immunologicznym, takich jak zapalenie stawów, zapalenie nerek, zapalenie błony naczyniowej oka czy szoku wywołanego endotoksynami.

	Kolagen naturalny - skóra i stawy Kolagen od bioalgi to naturalny, najwyższej jakości hydrolizat kolagenu. Jest to najważniejsze białko, które wpływa na jakość skóry. Jego odpowiednia ilość zapobiega powstawaniu zmarszczek, cellulitu, rozstępów, ... Zobacz więcej...
	Kwas hialuronowy tabletki Kwas hialuronowy znajduje się w skórze, dzięki czemu czyni ją gładką, elastyczną i bez zmarszczek. Z wiekiem jego ilość jednak maleje i należy dostarczać go do organizmu, aby uzupełnić powstające braki … Zobacz więcej...

Bibliografia

1. Samsel M., Dzierzbicka K., Trzonkowski P., Adenozyna, jej analogi i koniugaty, Postepy Hig Med Dosw (online), 2013; 67: 1189-120.
2. Grygier M., Rola adenozyny w zapobieganiu niedokrwienno-reperfuzyjnemu uszkodzeniu mięśnia sercowego u chorych z ostrym zawałem serca z uniesieniem odcinka ST leczonych pierwotną angioplastyką tętnic wieńcowych, Poznań 2013.