Kwas bursztynowy (inaczej: kwas amberowy) stanowi związek chemiczny naturalnie występujący m.in. w organizmach żywych. Jest pośrednim metabolitem w cyklu Krebsa, dlatego występuje również u ludzi, gdzie cykl ten jest ważnym elementem pozyskiwania energii. Znajduje zastosowanie w kosmetologii, medycynie i innych dziedzinach. W kosmetologii wykorzystuje się go przede wszystkim ze względu na właściwości wspierające kondycję skóry, dzięki czemu może stanowić składnik preparatów przeznaczonych do jej pielęgnacji.
Kwas bursztynowy – charakterystyka
Kwas bursztynowy to organiczny związek chemiczny o wzorze sumarycznym C₄H₆O₄. Stanowi on produkt pośredni w cyklu kwasów trikarboksylowych (TCA), jak również produkt końcowy w 3 szlakach biochemicznych:
- redukcyjnej gałęzi cyklu Krebsa;
- cyklu glioksylanowym;
- cyklu Krebsa z nieaktywnym enzymem dehydrogenazy bursztynianowej.
Ciekawostką jest, że liniowa struktura cząsteczki oraz jej nasycony charakter sprawiają, że omawiany związek zaliczono do grona 12 związków chemicznych o największym potencjale przemysłowym, wskazanych przez raport Amerykańskiego Departamentu ds. Energii (DOE).
Kwas bursztynowy w medycynie
Ze względu na swoje właściwości prozdrowotne, kwas bursztynowy jest wykorzystywany w przemyśle farmaceutycznym, m.in. w produkcji aminokwasów, witamin i leków przeciwnowotworowych. Omawiany związek ma spore znaczenie w metabolizmie komórkowym, ponieważ jest pośrednim metabolitem w mitochondriach i bierze udział w produkcji energii.
Dodatkowo uważa się, że może mieć spore znaczenie we współczesnej diagnostyce medycznej, ponieważ podwyższone stężenie bursztynianu może występować w niektórych zaburzeniach metabolicznych. Oznacza się go w ramach specjalistycznych badań metabolomicznych.
Kwas bursztynowy w kosmetologii
Kwas bursztynowy w kosmetologii jest głównie składnikiem preparatów pielęgnacyjnych, szczególnie przeznaczonych do pielęgnacji cery problematycznej. Może łagodzić podrażnienia skóry i lekkie stany zapalne, reguluje wydzielanie sebum, przeciwdziałając świeceniu się skóry i tworzeniu zaskórników, jak również wspiera ogólną regenerację skóry.
Wykazuje działanie rozświetlające i odświeżające, dlatego jest chętnie i często stosowany w preparatach mających poprawić wygląd zmęczonej, szarej skóry. Z kolei ze względu na delikatne działanie keratolityczne w odpowiednich formach wspiera łagodne złuszczanie naskórka.
Kwas bursztynowy w przemyśle
Kwas bursztynowy wykorzystywany jest również w innych dziedzinach przemysłu niż tylko medycyna i kosmetologia. Służy między innymi do produkcji innych związków chemicznych, m.in. estrów, soli i pochodnych kwasu bursztynowego. Wykorzystywany bywa również do produkcji polibursztynianu butylenu (PBS) oraz innych polimerów biodegradowalnych, które w dzisiejszych czasach cieszą się ogromną popularnością.
Częściowo może być stosowany jako regulator kwasowości i substancja pomocnicza w niektórych produktach spożywczych, zaś w produkcji rozpuszczalników i plastyfikatorów jego estry znajdują zastosowanie jako składniki o właściwościach plastyfikujących i rozpuszczających.
Czy kwas bursztynowy jest bezpieczny?
Kwas bursztynowy jest z reguły bezpieczny, choć (jak w przypadku wszystkich związków chemicznych, również tych naturalnych) zależy to od postaci, stężenia, sposobu zastosowania i dawki. W kosmetologii stosowany miejscowo w odpowiednio przygotowanych kosmetykach jest na ogół dobrze tolerowany. Przy wyższych stężeniach może jednak powodować pieczenie lub szczypanie, zaczerwienienie oraz przejściowe przesuszenie skóry. Warto przed użyciem wykonać próbę uczuleniową. W gastronomii kwas bursztynowy uznawany jest za bezpieczny, jest ogólnie dopuszczony do stosowania.
Polecane produkty:
|
Kwas hialuronowy tabletki
Kwas hialuronowy znajduje się w skórze, dzięki czemu czyni ją gładką, elastyczną i bez zmarszczek. Z wiekiem jego ilość jednak maleje i należy dostarczać go do organizmu, aby uzupełnić powstające braki … Zobacz więcej... |
|
Kolagen naturalny - skóra i stawy
Kolagen od bioalgi to naturalny, najwyższej jakości hydrolizat kolagenu. Jest to najważniejsze białko, które wpływa na jakość skóry. Jego odpowiednia ilość zapobiega powstawaniu zmarszczek, cellulitu, rozstępów, ... Zobacz więcej... |
Bibliografia
- https://projekty.ncn.gov.pl/opisy/435868-pl.pdf.
- Nieumywakin I., Bursztyn na straży zdrowia, Wydawnictwo Vital, Białystok 2019.
