Filtry chemiczne (inaczej: filtry organiczne) to substancje stosowane w kosmetykach z SPF, które chronią skórę przed nadmierną lub długotrwałą ekspozycją na promieniowanie UV. Działają głównie poprzez pochłanianie promieniowania UV i przekształcanie jego energii w ciepło, które jest następnie rozpraszane. Często stosuje się je wspólnie z filtrami fizycznymi, których rolą jest odbijanie promieniowania UV.
Filtry chemiczne – czym są?
We współczesnych kosmetykach chroniących przed konsekwencjami opalania się i ekspozycji skóry na słońce wykorzystuje się 2 rodzaje filtrów UV, różniące się mechanizmem działania:
- filtry fizyczne (nieorganiczne);
- filtry chemiczne (organiczne).
Filtry fizyczne odbijają promieniowanie UV od powierzchni skóry, z kolei filtry chemiczne wykazują zdolność pochłaniania promieniowania. Filtry fizyczne i większość filtrów chemicznych chroni przed promieniowaniem UVA i UVB. Nie wszystkie filtry organiczne absorbują oba pasma UV.
Mówiąc nieco dokładniej, filtry chemiczne to związki zawierające pojedyncze lub wielokrotne struktury aromatyczne, czasami sprzężone z podwójnymi wiązaniami węgiel-węgiel lub ugrupowania karbonylowe. Związki te pochłaniają część promieniowania, natomiast odbijają promieniowanie o długości fali wyższej niż 380 nm, widzialne lub podczerwone (IR). Nie rozpuszczają się w wodzie, w efekcie czego utrzymują się na powierzchni skóry nawet w trakcie wzmożonej potliwości lub po wyjściu z wody.
Filtry organiczne są najczęściej benzofenonami lub pochodnymi kamfory, benzoilometanów i kwasu paraaminobenzoesowego, salicylowego, cynamonowego oraz antranilowego.
Filtry chemiczne – czy są bezpieczne?
Ze względu na znaczną masę cząsteczkową filtry chemiczne mają ograniczoną penetrację w komórkach skóry, więc nie przechodzą przez warstwę rogową. Uznaje się tym samym, że są bezpieczne dla użytkowników. Co więcej, aby dana substancja została dopuszczona do użytku jako filtr przeciwsłoneczny musi przejść przez szereg badań potwierdzających jej działanie i bezpieczeństwo stosowania. Tylko dwa związki nieorganiczne i 74 związki organiczne zostały dopuszczone do stosowania w Unii Europejskiej.
Filtry fizyczne mają nieco szersze spektrum ochrony obejmujące promieniowanie UVA i UVB oraz mniejsze właściwości uczulające, co ma znaczenie w preparatach przeznaczonych dla dzieci i osób ze skórą z tendencją do występowania podrażnień i atopii. Charakteryzuje je ponadto większa fotostabilność. Ze względu na właściwości absorbujące promieniowanie filtry chemiczne mogą uwalniać wolne rodniki tlenowe, przyczyniając się do degradacji kolagenu, elastyny i DNA komórek skóry.
Filtry chemiczne – zalety
Filtry chemiczne są zwykle lekkie i łatwo rozprowadzają się na skórze. Nie pozostawiają białego nalotu, który ma miejsce przy stosowaniu filtrów fizycznych. Umożliwiają tworzenie kosmetyków o przyjemnej konsystencji i wysokiej ochronie SPF. Niektóre osoby mogą być jednak wrażliwe na wybrane filtry organiczne. Przed użyciem kosmetyku z SPF warto wykonać próbę uczuleniową, np. na zgięciu łokcia. Tym bardziej, że krem przeciwsłoneczny prawdopodobnie zostanie nałożony na znaczną powierzchnię ciała.
Stosowanie kremów przeciwsłonecznych – rekomendacje WHO
Zgodnie z rekomendacjami WHO (Światowej Organizacji Zdrowia) kremy z wysokim faktorem przeciwsłonecznym powinny być stosowane w okresie wiosenno-letnim oraz jesienno-zimowym. Skóra twarzy jest cienka i delikatna, dlatego wymaga szczególnej ochrony przed słońcem. Z tego względu, przez cały rok należy używać kremów z wysokim faktorem SPF 50, a nawet 50+. Kosmetyki z filtrem SPF 30 zapewniają niższy poziom ochrony, dlatego mogą sprawdzić się u osób z ciemniejszą karnacją.
Polecane produkty:
|
Krem kolagenowy - intensywne nawilżenie i wygładzenie skóry
Zaawansowana formuła z kolagenem i elastyną wspiera nawilżenie, elastyczność i regenerację skóry. Krem szybko się wchłania, pozostawiając skórę gładką, miękką i pełną naturalnego blasku. Zobacz więcej... |
Bibliografia
- Popiół J., Borczuch-Kostańska M., Pękala E., Gunia-Krzyżak A., Surowce kosmetyczne stosowane w promieniochronnych produktach kosmetycznych – aktualny stan wiedzy, Farmacja Współczesna, 17/2024.
- Woźnica P., Starosta R., Właściwości fizykochemiczne wybranych związków stosowanych jako filtry ultrafioletowe w kosmetykach, Aesthetic Cosmetology and Medicine 4 / 2022 / vol. 11.
- Bojarowicz H., Bartnikowska N., Kosmetyki ochrony przeciwsłonecznej. Część I. Filtry UV oraz ich właściwości, Probl Hig Epidemiol 2014, 95(3): 596-601.














